Cultureel Café - Meidenmarkt en kraoizeuken
Ontdek hoe jongeren in Bunschoten-Spakenburg vroeger de liefde vonden tijdens het Cultureel Café. Je ziet de documentaire van Eemland 1 over de meidenmarkt en het kraoizeuken. Traditie-expert Ineke Strouken vertelt over deze bijzondere traditie. En je kunt ook de bijbehorende tentoonstelling in Museum Spakenburg bezoeken. Hier zie je prachtige klederdracht die speciaal voor bruiloften werd gedragen.
Toen Tinder en uitgaansgelegenheden nog lang niet bestonden gingen jonge mensen in Bunschoten-Spakenburg op een heel andere manier op zoek naar verkering. Zij bezochten de meidenmarkt en leerden elkaar beter kennen tijdens het kraoizeuken.
Meidenmarkt
Tot begin jaren ’60 was in de Dorpsstraat van Bunschoten de zogenaamde ‘meidenmarkt’. Alle tienermeisjes liepen daar op zondagmiddag en -avond te wandelen. Wel vier of vijf keer liepen ze gearmd de Dorpsstraat op en neer met een puntzak met snoepballetjes op zak. De jongens stonden aan de kant en als een jongen een oogje op een bepaald meisje had, vroeg hij haar een snoepje. Gaf ze er één dan was dat een goed teken. Het eerste contact was gelegd!
Kraoizeuken
Vader en moeder gingen vaak op zondagavond koffiedrinken (op een half zeuventje) bij familie. De meiden pasten dan met z’n tweeën of drieën op de ouderlijke woning. Vervolgens kwamen de jongens er op af en probeerden het huis binnen te dringen. Dat ging meestal goed, maar er sneuvelde ook wel eens een ruitje.
Wanneer er liefde in het spel was kregen andere jongens geen kans meer om een bakkie te drinken. En had het stel echt serieuze bedoelingen dan trok de jongen zijn stoute schoenen aan en bleef bij het meisje en haar vriendinnen tot de ouders terugkwamen. Sommigen vroegen dan officieel toestemming voor een verloving, anderen beschouwden zich als verloofd.
Documentaire
De meidenmarkt bestaat al lang niet meer, maar er zijn nog wel mensen die erover kunnen vertellen. Eemland1 ging met deze mensen in gesprek, liet hen vertellen over deze tradities en maakte een documentaire waarin leerlingen van het Oostwende College figureren. Deze documentaire is te zien tijdens het Cultureel Café.
Lezing door Ineke Strouken
Tegenwoordig denken we bij verliefdheid meteen aan vlinders in de buik. Maar vroeger was dat heel anders, zeker bij rijke families. Tot het begin van de vorige eeuw ging het bij een huwelijk vooral om macht, geld en grond. Ouders bepaalden vaak met wie hun kind trouwde. Toch hadden jongeren wel een beetje vrijheid. Ze ontmoetten elkaar op meidenmarkten. Op de kermis, tijdens het schaatsen of op pinkstermarkten. Ook tijdens dansavonden of flaneren achter de kerk zochten ze elkaar op. Vonden een jongen en meisje elkaar leuk? Dan moesten de ouders eerst goedkeuring geven. Pas daarna mocht het koppel elkaar echt beter leren kennen.
Ineke Strouken weet alles over deze oude tradities en geeft hierover een lezing tijdens het Cultureel Café. Ineke was directeur van het Nederlands Centrum voor Volkscultuur en hoofdredacteur van het tijdschrift Tradities en Rituelen. Ze heeft onder andere geschreven over Bruidstranen en Wittebroodsweken, over tradities bij partnerkeuze, verloving en huwelijk.
Museum Spakenburg
In Museum Spakenburg is over dit onderwerp een tentoonstelling te zien. Hier zie je klederdracht die speciaal voor bruiloften werd gedragen. Er is ook een moderne variant te zien die is geïnspireerd op de oude klederdracht. Tijdens het Cultureel Café kun je deze tentoonstelling bekijken.
Als je een Museumkaart hebt, is het fijn als je die meeneemt.
Programma
19.30 uur Opening
19.35 uur Lancering documentaire door Eemland 1
20.15 uur Presentatie Meidenmarkt door Ineke Strouken
20.45 uur Bezoek aan de expositie in Museum Spakenburg met een drankje
Binnenkort in de Bibliotheek Bunschoten
ma 18 mei 2026 UITVERKOCHT: AI voor beginners
AI (artificiële intelligentie) klinkt misschien lastig. Maar je komt het vaker tegen dan je denkt. Bijvoorbeeld bij Google, sociale media of een chatprogramma dat vragen beantwoordt. AI kan handige hulp...
Van 14:00 tot 16:00
de Bibliotheek Bunschoten (Het Aquarium)
do 21 mei 2026 Samenlezen
Bij Samenlezen hoor je stukjes uit boeken, gedichten of korte verhalen. Na het voorlezen praten we met elkaar over de tekst. Wat zeggen woorden? Wat doen ze met je? Raakt de tekst je? Herken je iets? Je...
Van 15:00 tot 16:00
de Bibliotheek Bunschoten
vr 22 mei 2026 BabyBieb - Voorlezen aan de allerkleinsten
Met je baby op schoot een boekje bekijken is gezellig en leerzaam. Daarom organiseren we in de Bibliotheek een speciaal voorleesmoment voor de allerkleinsten. De baby’s kunnen deze dag genieten van een...
Van 10:30 tot 11:00
de Bibliotheek Bunschoten
di 26 mei 2026 t/m zo 14 juni 2026 Speurtocht: Geef een Prentenboek cadeau
Kom speuren! Speciaal voor peuters en kleuters ligt er in alle vestigingen van de Bibliotheek Eemland een speurtocht klaar. Met de speurtocht gaan jonge kinderen op zoek naar tien platen die in de bibliotheek...
di 26 mei 2026 Cultureel Café - Meidenmarkt en kraoizeuken
Ontdek hoe jongeren in Bunschoten-Spakenburg vroeger de liefde vonden tijdens het Cultureel Café. Je ziet de documentaire van Eemland 1 over de meidenmarkt en het kraoizeuken. Traditie-expert Ineke Strouken...
Van 19:30 tot 21:30
de Bibliotheek Bunschoten
wo 27 mei 2026 Was je maar nooit geboren. Door Jozef Overeem
Jozef Overeem groeide op bij een alleenstaande moeder met ernstige psychische problemen. Hij werd meerdere keren uit huis geplaatst en kreeg een complex trauma. Hij vertelt over zijn boek 'Was je maar...
Van 10:30 tot 12:00
de Bibliotheek Bunschoten
vr 29 mei 2026 Voorleesfeestje - Help! Een verrassing!
Kom naar het Voorleesfeestje over hét Prentenboek van het Jaar 2024. We lezen voor uit Help! Een verrassing! van Miriam Bos. Het is een mooi verhaal over Suusje Eekhoorn die een verrassing heeft bedacht...
Van 15:00 tot 16:00
de Bibliotheek Bunschoten
do 4 juni 2026 Week van het Brein: workshop Fotografie met je mobiele telefoon
Van 1 tot en met 7 juni staat de Bibliotheek Eemland in het teken van de Week van het Brein. In deze week draait het om creativiteit en het ontwikkelen van nieuwe vaardigheden. Tijdens de workshop Fotograferen...
Van 14:00 tot 16:00
de Bibliotheek Bunschoten
do 4 juni 2026 Webinar - Leesplezier met je baby en dreumes
Volg het BoekStartwebinar waarin wordt verteld over voorlezen aan de allerjongsten. En hoe je dat op een leuke en speelse manier kan doen.
Van 20:00 tot 21:00
Online
do 11 juni 2026 Samenlezen
Bij Samenlezen hoor je stukjes uit boeken, gedichten of korte verhalen. Na het voorlezen praten we met elkaar over de tekst. Wat zeggen woorden? Wat doen ze met je? Raakt de tekst je? Herken je iets? Je...
Van 15:00 tot 16:00
de Bibliotheek Bunschoten
vr 12 juni 2026 Dreumes- en PeuterBieb
Lezen met een dreumes of peuter is gezellig en leerzaam. Daarom organiseert de Bibliotheek de Dreumes- en PeuterBieb. Dit is een vrolijk voorleesmoment voor jonge kinderen. Samen luisteren, kijken, meedoen...
Van 10:30 tot 11:00
de Bibliotheek Bunschoten
do 25 juni 2026 Krijg grip op je concentratie
Neurowetenschapper Stefan van der Stigchel vertelt wat de nieuwste inzichten uit de wetenschap zijn over aandacht en concentratie. Ook geeft hij praktische tips om beter om te gaan met (digitale) afleidingen....
Van 19:30 tot 21:00
de Bibliotheek Bunschoten
vr 26 juni 2026 BabyBieb - Voorlezen aan de allerkleinsten
Met je baby op schoot een boekje bekijken is gezellig en leerzaam. Daarom organiseren we in de Bibliotheek een speciaal voorleesmoment voor de allerkleinsten. De baby’s kunnen deze dag genieten van een...
Van 10:30 tot 11:00
de Bibliotheek Bunschoten
do 9 juli 2026 Samenlezen
Bij Samenlezen hoor je stukjes uit boeken, gedichten of korte verhalen. Na het voorlezen praten we met elkaar over de tekst. Wat zeggen woorden? Wat doen ze met je? Raakt de tekst je? Herken je iets? Je...
Van 15:00 tot 16:00
de Bibliotheek Bunschoten
do 3 september 2026 Samenlezen
Bij Samenlezen hoor je stukjes uit boeken, gedichten of korte verhalen. Na het voorlezen praten we met elkaar over de tekst. Wat zeggen woorden? Wat doen ze met je? Raakt de tekst je? Herken je iets? Je...
Van 15:00 tot 16:00
de Bibliotheek Bunschoten
